ABD’de iltica başvurusu reddedildiğinde süreç tamamen sona ermez ve kişiler itiraz, yeniden değerlendirme, yeni deliller sunma veya alternatif göçmenlik yolları üzerinden hakkını başarıyla koruyabilir. Reddin niteliğine göre başvuran kişi, dosyasının yeniden açılmasını talep edebilir, temyize başvurabilir ya da statü düzenlemesi gibi başka seçeneklere yönelebilir. Bu nedenle iltica reddi, doğru hamlelerle yeniden kazanılabilir bir süreçtir.
İtiraz Hakkı ve Hakim Önünde Yeniden Değerlendirme
İltica reddi USCIS tarafından verilmişse ve kişi geçerli bir statüde değilse, dosya otomatik olarak Göçmenlik Mahkemesine (EOIR) sevk edilir. Bu ikinci aşama, dosyanın adeta sıfırdan yeniden görüldüğü bir yargısal süreçtir.
Hakim, başvuru sahibine yeni açıklamalar yapma, eksiklerini tamamlama ve ek deliller sunma fırsatı tanır. Çoğu iltica dosyasının olumluya döndüğü aşama aslında burasıdır.
Eğer ret doğrudan Göçmenlik Hakimi tarafından verilmişse, başvuru sahibi bu kez 30 gün içinde BIA’ya (Board of Immigration Appeals) başvurabilir. BIA temyizi, hakimin hukuki veya değerlendirme hatalarını düzeltme amacı taşır ve bu süreçte kişi genellikle sınır dışı edilmez, zamanında temyiz edildiğinde kural olarak icra durur, istisnalar vardır.
Dosyanın Yeniden Açılması Yeni Gelişmeler veya Hatalar
Bazı durumlarda ret kararına karşı en etkili yol, başvurunun “motion to reopen” ile yeniden açılmasını talep etmektir. Motion to reopen talebi kural olarak 90 gün içinde yapılır. Özellikle şu durumlarda önemlidir:
- Ülke koşullarının kötüleşmesi
- Yeni tehditlerin ortaya çıkması
- Psikolojik veya tıbbi rapor gibi yeni deliller
- Avukat hatası veya yanlış yönlendirme
- Önceden sunulamayan önemli belgelerin çıkması
Bu başvuru türü, kişinin hikayesini güçlendirmesine ve dosyasının yeniden ele alınmasına olanak sağlar.
Buna ek olarak motion to reconsider, olay ve deliller aynı kalsa bile kararın hukuki açıdan hatalı olduğunu iddia etmeye dayanır. Bu başvuru da 30 gün içinde ve hukuki hata iddiasına dayanarak yapılabilir.
Federal Mahkemeye Taşıma Hakkı
BIA da reddederse süreç yine tamamen bitmiş sayılmaz. Bu kez dosya Federal Temyiz Mahkemesine (U.S. Court of Appeals) taşınabilir. Federal başvurular genelde daha teknik konulara dayanır ancak birçok örnekte federal yargı, göçmenlik makamlarının hatalı değerlendirmelerini geri çevirmiştir. Federal mahkeme yeni delil değerlendirmesi yapmayıp hukuki ve usule ilişkin hataları incelemektedir.
Yeni Başvuru Yapmak Mümkün mü?
İkinci bir iltica başvurusu normal şartlarda yapılamaz. Ancak hukuk, bazı “istisnai durumları” kabul eder.
Eğer başvuru sahibi:
- Ülkesindeki risklerin ciddi şekilde arttığını,
- Kendi kişisel durumunun tamamen değiştiğini,
- Yeni ve güçlü delillerin ortaya çıktığını
kanıtlayabiliyorsa, “changed circumstances” gerekçesiyle yeni bir iltica başvurusu yapılabilir. Kişi EOIR sürecindeyse mahkemeyei değilse USCIS’e başvuru yapar.
Reddin Ardından Alternatif Çalışma veya Oturum Yolları
Bazı başvuru sahipleri için en doğru adım, iltica dışında bir göçmenlik yolu aramaktır.
Bu alternatifler arasında:
- ABD vatandaşıyla evlilik yolu
- İşveren sponsorluğuyla çalışma vizesi veya green card
- E-2/E-1 gibi yatırım vizeleri
- U veya T vizesi gibi özel mağduriyet statüleri
yer alabilir.
Her başvuru sahibinin geçmişi, statüsü ve gelecekteki planları farklı olduğu için, bu seçenekler kişiye özel değerlendirilmelidir.
Gönüllü Ayrılma (Voluntary Departure) Seçeneği
Bazı durumlarda kişi, zorunlu sınır dışı edilmek yerine gönüllü ayrılma talep ederek ABD’den kendi isteğiyle ayrılmayı tercih edebilir. Bu seçenek:
- Sınır dışı kaydı oluşmasını engeller
- Gelecekteki ABD vizesi başvurularını daha az etkiler
- Kişinin çıkışı kendi planlamasıyla yapmasını sağlar
Bu, stratejik nedenlerle bazı başvurucular için uygun olabilir.
ABD’de iltica reddi, süreçte nihai bir son değildir. Temyiz, yeniden açma talepleri, ek delil sunumu ve alternatif statü yolları sayesinde dosya büyük ölçüde toparlanabilir. En önemli konu, reddin nedenini doğru analiz etmek ve buna uygun hukuki stratejiyi zamanında uygulamaktır.
